Η Καλαμάτα μία από τις 100 ευρωπαϊκές έξυπνες πόλεις που υλοποιούν την κλιματική ουδετερότητα με πρωτοποριακά έργα εξοικονόμησης ενέργειας

Χίλιοι σχεδόν αυτοδιοικητικοί και συνοδοί τους, υπουργοί, αρχηγοί κομμάτων, αξιωματούχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης και άλλοι παράγοντες, θα παρευρευθούν μεταξύ 5-7 Νοεμβρίου στο ετήσιο συνέδριο της ΚΕΔΕ στην Καλαμάτα.

Τα κύρια θέματα του συνεδρίου σύμφωνα με τον γραμματέα της ΚΕΔΕ Δημήτρη Καφαντάρη, θα είναι το κόστος λειτουργίας της αυτοδιοίκησης, ο ρόλος της αυτοδιοίκησης ενόψει της συνταγματικής αναθεώρησης και η πολυεπίπεδη αυτοδιοίκηση.

Σε ό,τι αφορά τα οικονομικά και το κόστος λειτουργίας, ο γραμματέας της ΚΕΔΕ έχει δηλώσει ότι η Ένωση αναμένεται να παραλάβει σχετική μελέτη που έχει αναθέσει, η οποία θα δείξει με αποδείξεις πόσο κοστίζει η λειτουργία της αυτοδιοίκησης και από ποιούς καλύπτεται το κόστος αυτό.

Ο οικοδεσπότης ,δήμαρχος Καλαμάτας, Θανάσης Βασιλόπουλος έχει επισημάνει ότι θα συζητηθεί και η καταστατική θέση των αιρετών, ενώ αναφερόμενος στην ψήφιση του νέου κώδικα αυτοδιοίκησης, εκτίμησε ότι πρόκειται για ένα θετικό βήμα, αν και –φυσιολογικά- δεν συμφωνούν όλοι με αυτό.

Τέσσερις ελληνικές πόλεις ανάμεσα στις 100 ευρωπαϊκές που υλοποιούν το πρόγραμμα κλιματικά ουδέτερων και έξυπνων πόλεων

Σε τέσσερις ελληνικές πόλεις ,έχει δοθεί από το “EU Mission Label” από την ΕΕ, μια πιστοποίηση, η οποία αναγνωρίζει τις πρωτοβουλίες που λαμβάνονται στο πλαίσιο της Αποστολής της ΕΕ για τις «100 Κλιματικά Ουδέτερες και Έξυπνες πόλεις μέχρι το 2030, από και προς τον πολίτη». Ο λόγος για τις Θεσσαλονίκη, Καλαμάτα, Κοζάνη και Ιωάννινα, οι οποίες έχουν λάβει αυτή τη σημαντική διάκριση στην τελετή «Ημέρες Έρευνας και Καινοτομίας της ΕΕ».

Η συγκεκριμένη πιστοποίηση αποτελεί σημαντικό ορόσημο στο έργο των πόλεων, διότι αναγνωρίζει την επιτυχημένη εφαρμογή του μακροπρόθεσμου σχεδιασμού της πόλης για το κλίμα, ο οποίος περιγράφει το συνολικό όραμα για κλιματική ουδετερότητα, το σχέδιο δράσης, καθώς και την επενδυτική στρατηγική.

Παράλληλα, διευκολύνει τη δημόσια και ιδιωτική χρηματοδότηση για την επίτευξη αυτού του στόχου. Οι πόλεις δημιουργούν από κοινού τις συμβάσεις πόλης για το κλίμα με τοπικούς ενδιαφερόμενους φορείς, συμπεριλαμβανομένου του ιδιωτικού τομέα και των πολιτών.

Η Ελλάδα, μέσω των ενεργειών της Γενικής Γραμματείας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ και των ελληνικών Δήμων,συγκαταλέγεται μέχρι στιγμής, βάσει της αξιολόγησης του Συμβουλίου της Αποστολής, μεταξύ των τριών καλύτερων πρακτικών των κρατών-μελών της ΕΕ, που συμμετέχουν στο πρόγραμμα των κλιματικά ουδέτερων και έξυπνων πόλεων.

Το 2022, επιλέχθηκαν 100 πόλεις στην ΕΕ και 12 πόλεις σε χώρες συνδεδεμένες με το πρόγραμμα Horizon Europe, με σκοπό να λειτουργήσουν ως κόμβοι πειραματισμού και καινοτομίας, προκειμένου να μπορέσουν όλες οι ευρωπαϊκές πόλεις να ακολουθήσουν το παράδειγμά τους έως το 2050.

Σήμερα , 33 πόλεις έχουν λάβει τον τίτλο, με τις 4 ελληνικές πόλεις να φέρνουν την Ελλάδα στην 3η θέση, ανάμεσα στις χώρες που ανταποκρίθηκαν γρηγορότερα και με πληρότητα στις απαιτήσεις της Αποστολής.Ευρωπαικές πόλεις (συν την Σμύρνη ) είναι:

• Barcelona, Sevilla, Madrid, Valencia, Valladolid, Vitoria – Gasteiz και Zaragoza (Ισπανία).

• Espoo, Lahti, Lappeenranta, Tampere, Turku (Φινλανδία).

• Θεσσαλονίκη, Καλαμάτα, Ιωάννινα, Κοζάνη, (Ελλάδα).

• Heidelberg, Mannheim (Γερμανία).

• Guimaraes, Lisboa (Πορτογαλία).

• Firenze, Parma (Ιταλία).

• Marseille, Lyon (Γαλλία).

• Stockholm, Malmö (Σουηδία).

• Leuven (Βέλγιο), Pecs (Ουγγαρία), Λεμεσός (Κύπρος), Sønderborg (Δανία), Klagenfurt (Αυστρία), Cluj-Napoca (Ρουμανία) και Izmir (Τουρκία).

Από το 2020, η Γενική Γραμματεία Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ έχει αναλάβει το έργο ενημέρωσης και συντονισμού των ελληνικών Δήμων σχετικά με την Ευρωπαϊκή Αποστολή των Πόλεων, σε συνεργασία με τα μέλη του EU Mission Board, προωθώντας τη συμμετοχή τους και την ενεργό ανταπόκριση στις προκλήσεις της κλιματικής κρίσης.

Το αποτέλεσμα αυτών των προσπαθειών επικυρώθηκε τον Απρίλιο του 2022, από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με την επιλογή 6 ελληνικών Δήμων, της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης, των Ιωαννίνων, της Καλαμάτας, της Κοζάνης και των Τρικάλων για να συμμετάσχουν σε αυτή την προσπάθεια, ανάμεσα σε 377 υποψηφιότητες.

Ο τότε Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Ταγαράς- που έφυγε από την ζωή πριν τρείς μήνες -είχε δηλώσει σχετικά με το θέμα «Με την ενεργή συμμετοχή του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας επιβεβαιώνουμε την αποφασιστικότητά μας ως χώρα να αντιμετωπίσουμε την κλιματική αλλαγή και να μεταμορφώσουμε τις πόλεις μας σε περισσότερο βιώσιμες και κλιματικά ουδέτερες κοινωνίες. Αυτή η δράση συνδέεται, άμεσα, με την ευρύτερη στρατηγική μας για τη μετάβαση προς την κλιματική ουδετερότητα, όπως ορίζεται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) και τον Εθνικό Κλιματικό Νόμο (Ν.4936/2022), με τον πρωταρχικό στόχο τη μείωση των ανθρωπογενών εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου κατά 55% έως το έτος 2030, σε σχέση με τα επίπεδα του 1990.

Η δέσμευσή μας επικεντρώνεται σε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση που καλύπτει όλους τους τομείς, όπως η ενέργεια, ο πολεοδομικός σχεδιασμός, οι μετακινήσεις, η διαχείριση φυσικών πόρων και η διαχείριση αποβλήτων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην προσαρμογή των πόλεών μας στην κλιματική αλλαγή και την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης. Μέσω αυτής της προσπάθειας, επιδιώκουμε να συμβάλλουμε, ουσιαστικά, στην εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και να αποδείξουμε πρακτικά την εφικτότητά της στα Ελληνικά αστικά κέντρα, διασφαλίζοντας ένα υγιές και βιώσιμο μέλλον για τις επόμενες γενιές».

Πρωτοποριακό έργο του δήμου Καλαμάτας που συνδυάζει την εξοικονόμηση ενέργειας και πόρων μέσα από χρηματοδοτικό μοντέλο σύμβασης ενεργειακής αναβάθμισης με επενδυτή που χρηματοδότησε και υλοποίησε το έργο

Στο συνέδριο NATIONAL CLIMATE NEUTRALITY EVENT που πραγματοποιήθηκε πριν λίγους μήνες στο ξενοδοχείο Plaza στην Αθήνα , o δήμος Καλαμάτας μεταξύ άλλων παρουσίασε κι ένα πρωτοποριακό έργο που συμβάλει ουσιαστικά στην υλοποίηση του προγράμματος που καθιστά την Καλαμάτα μία έξυπνη και πράσινη πόλη.

Το θέμα του συνεδρίου αφορούσε στο ότι ‘’η Κλιματική Ουδετερότητα απαιτεί την κινητοποίηση δισεκατομμυρίων ευρώ σε έργα για μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου αλλά και προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή. Το δημόσιο χρήμα από μόνο του δεν μπορεί να χρηματοδοτήσει την απαιτούμενη μετάβαση και η κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων είναι απαραίτητη για την επίτευξη των στόχων μας. Οι πόλεις καλούνται να αυξήσουν την ικανότητά τους για συνεργασία με ιδιώτες χρηματοδότες μέσω της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών και της αντιμετώπισης τυχόν εμποδίων που επί του παρόντος εμποδίζουν τη συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων’’

Εκπρόσωποι πόλεων παρουσίασαν τις εμπειρίες τους από τη συνεργασία με ιδιώτες επενδυτές, το επιχειρηματικό μοντέλο που χρησιμοποιήθηκε, τις προκλήσεις που αντιμετώπισαν (ή αντιμετωπίζουν) και τα οφέλη που έλαβαν από αυτές τις συνεργασίες.Μετά τις παρουσιάσεις ακολούθησε συζήτηση σε πάνελ των εκπροσώπων, κατά την οποία αντάλλαχθηκαν και συλλέχθηκαν προτάσεις για το πως μπορεί να διευκολυνθεί η συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων στην προσπάθεια για μετάβαση των πόλεων στην κλιματική ουδετερότητα.»

Σε πάνελ που συμετείχαν μεταξύ άλλων ο Αντιδήμαρχος Στρατηγικού Σχεδιασμού και Κλιματικής Ουδετερότητας του Δήμου Καλαμάτας Βασίλης Παπαευσταθίου (πολιτικός μηχανικός ΕΜΠ/MSc Αρχιτεκτονική – Πολεοδομία ΕΜΠ/MSc Περιβαλλοντικός Σχεδιασμός Πόλεων και Κτηρίων) ,η κυρία Naomi Obigbo από την BETTER FUNDING DIALOGUE ,αυτοδιοικητικοί παράγοντες , εκπρόσωποι της εταιρειας που υλοποίησε το έργο κ.α , αναπτύχθηκαν οι ευκαιρίες κινητοποίησης ιδιωτικών κεφαλαίων για δημόσια έργα και παρουσιάστηκε το έργο οδοφωτισμού που έγινε στην Καλαμάτα με μια μικτή Σύμβαση Ενεργειακής Απόδοσης το οποίο συμβάλει στην πράσινη μετάβαση της πόλης .

Ακολούθως, οι παρευρισκόμενοι συζήτησαν για τα προβλήματα που υπάρχουν στις συνεργασίες δημόσιου-ιδιωτικού τομέα και αντάλλαξαν απόψεις και προτάσεις γύρω από αυτά που μπορούν/ πρέπει να γίνουν για ενίσχυση τέτοιων συνεργασιών. Ο αντιδήμαρχος του δήμου και η κυρία Odigbo παρουσίασαν τις ευκαιρίες κινητοποίησης ιδιωτικών κεφαλαίων για δημόσια έργα και στην συνέχεια ο δήμος Καλαμάτας με την esco εταιρεία ΒΑΣΗΛΙΟΣ ΑΕ ,η οποία χρηματοδότησε και υλοποίησε το έργο , παρουσίασαν τα αποτελέσματα του έργου αυτού.

Το έργο αντικατάστασης – αναβάθμισης οδοφωτισμού και εξοικονόμησης ενέργειας

Το έργο αφορά στην αντικατάσταση 14.737 φωτιστικών και λαμπτήρων του δήμου .Οι λαμπτήρες ήταν περίπου 1890 τεμάχια και τα συμβατικά φωτιστικά 12.855 που αντικαταστάθηκαν με led έξυπνα φωτιστικά Ισραηλινής εταιρείας την οποία αντιπροσωπεύει στην Ελλάδα και άλλες χώρες η esco εταιρία ΒΑΣΗΛΙΟΣ ΑΕ.

Η κατανάλωση ενέργειας πριν την παρέμβαση με το έργο αυτό ήταν 7.333.004 kwh και τώρα είναι 1.619.699kwh , δηλαδή εξοικονομήθηκε ενέργεια 78 % ! Ανάλογη είναι και η μείωση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Από 7.252,92 τόννους ετησίως εκπομπής CO 2 πριν ,σήμερα εκπέμπονται μόλις 1.601,88 τόννοι δηλαδή μειώθηκαν κατα 5.734,92 οι βλαβερές εκπομπές του διοξειδίου.

Τα πλεονεκτήματα και οφέλη από το έργο αυτό ,όπως ανάπτυχθηκαν απο τον κ.Αλέξανδρο Κόκκαλη της εταιρίας ΒΑΣΗΛΙΟΣ ΑΕ (η οποία έχει ολοκληρώσει περισότερα από 10 αντίστοιχα έργα σε δήμους ),είναι απτά και επιγραμματικά τα εξής:

Τα Περιβαλλοντικά οφέλη της αναβάθμισης είναι :
Σημαντική μείωση των εκπομπών CO₂ κατά 5.734,92 τόνους ετησίως, συμβάλλοντας άμεσα στην μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος του Δήμου.

>Βελτιωμένη περιβαλλοντική ποιότητα για τους πολίτες, μέσω λιγότερης φωτορύπανσης και καλύτερης διαχείρισης ενέργειας.

>Ενίσχυση της βιωσιμότητας και της ανθεκτικότητας της πόλης, ως προς τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις για πράσινες και έξυπνες πόλεις
>Συμβολή στην επίτευξη των εθνικών και ευρωπαϊκών κλιματικών στόχων για το 2030 (Fit for 55, Green Deal).

>Μείωση του ενεργειακού κόστους που επιτρέπει στον Δήμο να επενδύει περισσότερο σε πράσινες δράσεις και περιβαλλοντικές παρεμβάσεις.

>Εξοικονόμηση φυσικών πόρων λόγω μεγαλύτερης διάρκειας ζωής των LED και μειωμένων απαιτήσεων συντήρησης .

> Περιορισμός της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, καθώς η χαμηλότερη ζήτηση σε ενέργεια μειώνει αντίστοιχα την παραγωγή ρύπων από θερμικούς σταθμούς.

Τα Βασικά πλεονεκτήματα των Συμβάσεων Ενεργειακής Απόδοσης (ΣΕΑ) αλλά και των μικτών συμβάσεων είναι :

Η χρηματοδότηση του έργου γίνεται εξ ολοκλήρου από τον Ανάδοχο. Ως εξ τούτου ο Δήμος δεν υποχρεώνεται σε δανεισμό και δεν επιβαρύνει τον προϋπολογισμό του για την συγκεκριμένη δράση .

>Ο Ανάδοχος εγγυάται εξοικονόμηση ενέργειας που στο συγκεκριμένο έργο ανέρχεται 77,91%. Αυτό συνεπάγεται τόσο εξοικονόμηση σε ρύπους όσο και εξοικονόμηση σε κόστος λειτουργίας του συστήματος.

>Ο Δήμος αποπληρώνει τον Ανάδοχο ουσιαστικά με πόρους που προκύπτουν από την εξοικονόμηση κόστους που επιτυγχάνεται. Από την εξοικονόμηση κόστους χρηματοδοτείται και το κόστος της ενέργειας και παραμένουν χρήματα στα ταμεία του για την υλοποίηση άλλων πράσινων δράσεων.

>Η αποπληρωμή του Αναδόχου πραγματοποιείται με τμηματικές καταβολές (κάθε τρίμηνο για όλη την 10ετή διάρκεια της Σύμβασης).

>Πριν από κάθε πληρωμή του Αναδόχου πιστοποιείται το ποσοστό εξοικονόμησης μέσα από του λογαριασμούς του παρόχου (ΔΕΗ).

>Ο Ανάδοχος έχει αναλάβει την συντήρηση του συστήματος οδοφωτισμού για όλη την 10ετή περίοδο της Σύμβασης. Ως εκ τούτου ο Δήμος έχει όφελος από την ελαχιστοποίηση του κόστους συντήρησης.

>Σημείωση: Ο προϋπολογισμός του Δήμου για την πληρωμή της ενέργειας δεν έχει αλλάξει από το 2018 που θεωρείται το έτος βάσης. Με τις αυξήσεις της ενέργειας από το 2018 έως σήμερα ο Δήμος θα έπρεπε να είχε αυξήσει τον προϋπολογισμό του κατά 44%.

Το έργο αυτό δημοπρατήθηκε επί δημαρχίας Παναγιώτη Νίκα ,ο οποίος ,όπως και ο διάδοχος του Θανάσης Βασιλόπουλος συντελούν στην μεταμόρφωση μιά πόλης και περιοχής σε βιώσιμη,πράσινη και ανθρώπινη.Αρκεί να θυμηθούν οι παλαιότεροι την εικόνα της μετασεισμικης Καλαμάτας ( αυτές τις ημέρες συμπληρώνονται 40 χρόνια από το τραγικό για την πόλη γεγονός ) με πρώτο αναμορφωτή της τον Σταύρο Μπένο πρωτοπόρο της αυτοδιοίκησης και όχι μόνο.

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, τη στιγμή που συμβαίνουν, στο Bigpost.gr

Ακολουθήστε το Bigpost.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις